Dom mieszczański (Dom z tekstem łacińskim)

Ulica Hodžova nr 4

Ulica nosi imię wybitnego narodowego odrodziciela i kodyfikatora literackiego języka słowackiego Michała Miloslava Hodža (1811-1870) od 1919 roku. Od średniowiecza ulicę nazwano według jej przebiegu do Dolnej Bramy, od 1849 roku była to Złota Ulica - Platea Aurea. Obecnie istnieją dwie koncepcje na temat pochodzenia nazwy. Jedna nawiązuje do położenia ulicy, którą oświetlało zachodzące słońce tworząc złoty blask, a druga wywodzi się z działalności złotników na tej ulicy. Nie mieli oni w mieście cechu, byli członkami cechu złotników w Trenczynie.

Ulica nazywana była także na cześć węgierskiego polityka Františka Deáka - Ferencz Deák Utca. Była to jedna z najważniejszych arterii średniowiecznego miasta, ponieważ umożliwiała wejście na centralny plac - rynek dla odwiedzających przybywających z Dolnej Bramy, zwłaszcza z Kisuc, Moraw, Śląska i Bratysławy. Fundamenty Dolnej Bramy wraz ze średniowieczną fosą z XIV wieku zostały odkryte podczas badań archeologicznych w sierpniu 1995 r. przez żylińskiego archeologa Józefa Moravčíka. Brama znajdowała się między obecnymi budynkami Prima Banku i Ludową Szkołą Sztuki. Została zburzona po wielkim pożarze miasta w 1848 r., wraz z Górną Bramą, ponieważ nie miały one już żadnego znaczenia fortyfikacyjnego i były zasadniczo przeszkodą dla rozwoju miasta. 
Ze średniowiecznych zabudowań domu nr 4 zachowały się tylko części parterowe domu z gotyckimi piwnicami i nadziemnymi renesansowymi arkadami, które są kontynuacją arkad Placu Mariackiego. W domu znajduje się oryginalny łaciński napis wygrawerowany w tynku: NON NOBIS, DOMINE, AST TIBI SIT GLORIA ET VICTORIA PSAL (TERIUM lub MUS) CXIII, co oznacza - Nie do nas, Panie, ale do Ciebie należą chwała i zwycięstwo. Księga Psalmów lub Psalm 113. Napis należy do najsłynniejszych tekstów łacińskich w Żylinie, ponieważ znajduje się na fasadzie domu i jest dobrze widoczny. Dlatego dom stał się poszukiwanym zabytkiem i pojawia się we wszystkich publikacjach poświęconych budynkom i zabytkom starej Żyliny. W przeszłości dom należał do ważnych rodzin żylińskich. W 1849 r. właścicielem domu był Valentin Mitzel, który mieszkał z trzema członkami rodziny. W tym czasie dom miał trzy pokoje i trzy dodatkowe pomieszczenia. W 1868 r. Henri Reisz kupił dom, następnie za 6000 forintów w 1893 r. Zygmunt Reisz, a wreszcie jego syn Nathan Stiglitz, który stał się właścicielem w 1897 r. Dom był własnością tej rodziny do czasów nacjonalizacji. 
Częścią zabudowań była również przestrzeń aż po dzisiejszą ulicę Dolný val, na której Nathan Siglitz wybudował na początku XX wieku piękny secesyjny budynek. Po nacjonalizacji w domu przy ulicy Hodžova znajdowały się różne sklepy, a w przeszłości Pezińska Winiarnia. Obecnie wykorzystywany jest do celów handlowych. Przednia część domu jest podpiwniczona, a piwnica ma beczkowe sklepienie gotyckie z półkolistym kamiennym portalem, który według badań powstał na przełomie XIII i XIV wieku. Parter to renesans ze sklepieniem kolebkowym i lunetami. Piętro domu jest częściowo odnowione, a także ma renesansowy portal. Dom został przebudowany po 1990 roku. W dalszym domu nr 6 w 2009 r., udało się odkryć w piwnicach kilka warstw z 13 - 14 wieku, można więc zakładać, że także dom nr 4 mógł stać już w XIII wieku i należeć do znaczącego mieszkańca Żyliny.

Źródło: Mgr. Jozef Moravčík, Mgr. Peter Štanský

Pamiątkę można zwiedzać
wnętrze
tylko eksterier podczas zwiedzania przez TIK ( Turistická Informačná Kancelária – Turystyczne Biuro Informacyjne ) miasta Żylina

Położenie pamiątki na mapieB4

Fotogaleria

Do ściągnięcia

TIK na Facebooku

SZUKAJ POŁĄCZENIA

Przez
Dodaj przejścia

ŽILINA VIRTUÁLNE

POČASIE

FOTOGALÉRIA