Akademia Żylińska

Žilinská akadémia

W bliskości Kościoła pod wezwaniem Najświętszej Trójki (Katedra) i Burianowej Wieży znajduje się budynek byłego Domu Reprezentacyjnego, dzisiejszego Teatru Miejskiego w Żylinie. Tu najprawdopodobniej w przeszłości znajdował się budynek prywatny, siedziba Akademii Żylińskiej, która rozprzestrzeniała sławę żylińskiego szkolnictwa daleko w kraju i za granicami ówczesnych Węgier. O dojrzałości kulturalnej mieszkańców Żyliny świadczy fakt, że na początku XV wieku wielu obywateli miasta studiowało na Uniwersytecie Karola w Pradze. Uniwersytet jest najstarszym w Europie Średniej. Powstał w roku 1348. W dokumentach uniwersytetu jest zapisane, że studiował tu w roku 1405 Martinus de Zilina, w roku 1415 Johanes de Zilina i w roku 1420 Nikolaus de Zilina. Inni obywatele Żyliny w XV wieku studiowali na uniwersytetach w Wiedniu, Krakowie i innych miastach.

Akademia Żylińska
Żylina pomiędzy miastami słowackimi wynikała i tym, że już w wieku XV miała swoją szkołę. W roku 1542 miała szkołę wyższego typu – akademię protestancką, gdzie nauczanie odbywało się w języku łacińskim. Akademia Żylińska miała bardzo dobrą renomę, dlatego przybywali tutaj studiować studenci z Czech, Morawy, Śląska i Prus. Rektorzy Akademii Żylińskiej byli wynikającymi pedagogami (absolwentami północno niemieckich uniwersytetów w Wittemberdze, Jene i Erfurcie, wschodnio pruskiego Kőnigsbergu, Uniwersytetu Karola w Pradze, polskiego uniwersytetu w Toruniu, czy nawet światowo znanych angielskich uniwersytetów w Oxfordzie i Cambridge). Byli oni również filozofami, pisarzami, poetami, dramatykami i naukowcami. Wszyscy rektorzy znali kilka języków obcych, np. Samuel Nigrini znał język łaciński, grecki, hebrejski, niemiecki i węgierski.
W latach 70tych XVII wieku rektorzy ewangelickich szkół w części Węgier należącej do katolickiego rodu Hagsburgów musieli opuścić swoje urzędy. Wielu z nich odeszło do uchodźstwa. Wtedy zanikła i Akademia Żylińska. Podczas przeciwkohabsburskiego powstania węgierskiej i siedmiogrodzkiej szlachty na czele z Franciszkiem II. Rakoczim była działalność Akademii na krótki czas wznowiona. Po porażce kuruców w bitce pod Trenczynem (4.8.1708) i po zajęciu Żyliny wojskami cesarskimi, akademia z końcową ostatecznością zanikła.
Edukacja potem przeszła do kompetencji Gimnazjum Jezuitskiego, które powstało w roku 1691. Ale wysokiego poziomu akademii protestanckiej nie osiągnęło ono nigdy. Dokładny wygląd budynku, w której znajdowała się sławna Akademia Żylińska, dzisiaj nie poznamy. Był to prawdopodobnie jeden ze skromniejszych budynków w pobliżu Kościoła pod wezwaniem Najświętszej Trójki i Burianowej Wieży.

Źródło: TIK miasta Żylina (opracowane według literatury specjalnej, autor G.Kruszyński).

Fotogaleria

TIK na Facebooku

SZUKAJ POŁĄCZENIA

Przez
Dodaj przejścia

ŽILINA VIRTUÁLNE

POČASIE

FOTOGALÉRIA